Posts

Posts uit januari, 2026 tonen

Vrijheid die voedt of vrijheid die verteert

Afbeelding
Innerlijke bevrijding, zelfbegrenzing en het dier als morele spiegel Van ritueel naar vergetelheid Twintig jaar geleden schreef ik over dieren, voedsel en innerlijke bevrijding. Teruglezend valt niet op hoe gedateerd die tekst is, maar hoe actueel. Niet omdat de omstandigheden hetzelfde zijn gebleven, maar omdat de spanning die toen al zichtbaar was, zich sindsdien heeft verdiept. De vraag die toen impliciet werd gesteld, klinkt vandaag luider dan ooit: wat bedoelen wij eigenlijk met vrijheid? Van oudsher was de relatie tussen mens, dier en voedsel ingebed in rituelen van dankbaarheid en bescheidenheid. Niet omdat mensen moreel verheven waren, maar omdat afhankelijkheid zichtbaar was. Het dier was geen abstract product, maar een levend wezen waarvan het leven voorafging aan de maaltijd. Die zichtbare afhankelijkheid werkte begrenzend. Vrijheid bestond niet uit onbeperkt nemen, maar uit weten wanneer iets te laten. Vooruitgang of vermomde afhankelijkheid Die begrenzing is grot...
Lees verder »

Labels

Meer tonen

Veel gelezen afgelopen week

Getuige zijn

Afbeelding
Over aanwezigheid zonder toe-eigening Een getuige is geen toeschouwer. De toeschouwer houdt afstand om niet geraakt te worden. De getuige houdt afstand om het geziene te kunnen dragen. Het verschil zit niet in de positie maar in de bereidheid. Er zijn mensen die bewaren wat anderen loslaten. Die aanwezig zijn bij wat niet wordt uitgesproken. Die op een pad staan tegenover iemand en de vraag dragen zonder haar te stellen. Die boeken in bewaring nemen. Die bij een sterfbed zijn zonder te weten wat ze meenemen tot het jaren later zichtbaar wordt. Getuige zijn vraagt niets en tegelijk alles. De getuige schept ruimte door er te zijn zonder het over te nemen. Dat is iets anders dan helpen. Helpen heeft een richting, een doel, een resultaat. Getuige zijn heeft alleen een aanwezigheid. Vandaar de paradox: wie getuige is, verandert niets en verandert alles. Compassie is de grondstof. Maar oneindige compassie bestaat niet zonder zelfverlies. De getuige weet dit. Hij wordt bewogen maar niet meeg...
Lees verder »

Wat is zelfrealisatie of verlichting?

Afbeelding
Een verkenning van het Onbeschrijfelijke  Zelfrealisatie en verlichting zijn spirituele concepten die een bijzondere staat van bewustzijn beschrijven, waarin men zich bewust wordt van de eigen ware aard. Hoewel deze begrippen hun wortels hebben in oosterse tradities zoals het hindoeïsme en boeddhisme, reikt hun relevantie verder dan specifieke religieuze kaders. Een fundamenteel inzicht is dat er niet zoiets bestaat als 'een verlicht persoon' - dit is een inherente tegenstrijdigheid. Verlichting is eerder de erkenning dat men de open ruimte is waarin alles komt en gaat. Het is bewustzijn zijn, en niemand kan bewustzijn claimen of bezitten. Hoewel verlichting bestaat als fenomeen, is het idee van 'de verlichte persoon' een illusie. De paradox van zelfrealisatie ligt in het besef dat er geen persoonlijk zelf te ervaren valt. Het bewustzijn waarin wij verschijnen is altijd al verlicht; het is een innerlijk weten. Een belangrijk kenmerk van deze staat is wat de diamantsoe...
Lees verder »

In een goede relatie krijg je meer vrijheid dan je inlevert

Afbeelding
Liefde stroomt wanneer beide partijen het evenwicht bewaken Bij het aangaan van een relatie lever je onvermijdelijk een stukje van je vrijheid in. Je houdt immers rekening met de wensen, grenzen en behoeften van de ander. Toch brengt een relatie ook vrijheid met zich mee, vrijheid om jezelf te zijn, om samen te groeien en om een verbondenheid te ervaren die je alleen niet kunt bereiken. Dit subtiele spel tussen wat je opgeeft en wat je wint bepaalt het succes en de duurzaamheid van een relatie. Twee mensen die net verliefd zijn geworden op elkaar, lijden absoluut niet onder de tijdelijke onbalans. Ze zijn bereid vrijwel alle vrijheid op te geven om toch maar bij elkaar te zijn. Over deze fase van de relatie gaat dit essay niet. Hoe zorg je ervoor dat deze balans op de langere termijn wel positief blijft? Dat begint bij het bewust onderzoeken van de vrijheid die een relatie biedt en vraagt, en regelmatig samen evalueren hoe die balans zich ontwikkelt. Vrijheden die je inlevert Bij het a...
Lees verder »

Wie bepaalt wat de identiteit van de ander is?

Afbeelding
Maakt een identiteit wel vrij? Vrijheid en onvrijheid horen bij elkaar. Dat klinkt paradoxaal, maar het is essentieel voor ethisch denken: zonder het kader van onvrijheid, de grenzen die we stellen, kan vrijheid geen betekenis hebben. Bij mensen zien we dit duidelijk: een pasgeboren baby kan nog niet kiezen en wordt ingebed in een systeem van zorg, regels en begeleiding, vooral op de schouders van de ouders. Ouders mogen in het begin bepalen hoe het kind wordt grootgebracht binnen redelijke grenzen en altijd met het oog op zijn welzijn. Later neemt de maatschappij stapje voor stapje de verantwoordelijkheid over via onderwijs en andere verplichtingen. De puber wordt langzaam autonoom, maar ook ingebed in het systeem, wat dat ook moge betekenen. Dit laat zien dat tijdelijke onvrijheid niet per se immoreel is; zij maakt deel uit van een systeem dat uiteindelijk vrijheid mogelijk maakt. Wij moeten ons bewust zijn dat iedereen neigingen heeft die hun oorsprong hebben in een ver verleden...
Lees verder »

Valt het ons toe als spirituele beloning?

Afbeelding
Wat is synchroniciteit? Synchroniciteit is het betekenisvol samengaan van gebeurtenissen die geen causale relatie hebben. Enkele voorbeelden van synchroniciteit zijn de volgende. Het denken aan iemand en ze direct daarna tegenkomen op straat. Het herhaaldelijk tegenkomen van een specifiek symbool of nummer op verschillende momenten. Het vinden van de juiste informatie op het juiste moment, terwijl je niet specifiek op zoek was naar die informatie. Het gelijktijdig ervaren van emoties of gedachten door twee mensen op afstand van elkaar. Kun je synchroniciteit opwekken? Om synchroniciteit in je leven te realiseren is het volgens mensen die synchroniciteit spiritueel willen inzetten (bijvoorbeeld boeddhisten) essentieel om met zuivere intentie je dromen na te jagen. Zuiver houdt in dat je wenst vanuit eenvoud, harmonie en dankbaarheid. Niet-zuivere intentie wordt beïnvloed door bijvoorbeeld zelfzuchtigheid, streven naar status, egoïsme en puur eigenbelang. Carl Gustav Jung voerde d...
Lees verder »

Populaire posts vanaf 2005 tot nu

Psychologie en leven in het hier en nu

Afbeelding
Zinvol verbinden Ieder mens verlangt naar liefde en vrijheid. Hoewel deze twee op zichzelf staande waarden lijken, kunnen ze op een diepere manier met elkaar worden verbonden. Wanneer liefde en vrijheid samenkomen, versterken ze elkaar en krijgen ze meer betekenis in ons leven. Zonder vrijheid geen liefde en zonder liefde geen vrijheid . Toch is het vinden van een evenwicht tussen autonomie en verbinding vaak een uitdaging. Deze balans voelt niet altijd vanzelfsprekend. Op dit blog verken ik vanuit spiritualiteit, zoals het taoïsme en boeddhisme, psychologie en persoonlijke ervaringen, hoe het ego ons kan ondersteunen, maar ook belemmeren. Loskomen van het ego Het ego is geen tastbaar iets; het bestaat uit gedachten, overtuigingen en identificaties die ons zelfbeeld vormen. Dit beeld bepaalt hoe we onszelf en de wereld om ons heen ervaren. Hoewel het ego ons kan beschermen en sturen, houdt het ons vaak gevangen in patronen die ons beperken. Door ons los te maken van dit beperkte zelf...
Lees verder »

Hoe voer je een constructief gesprek?

Afbeelding
Een praktische gids Een constructief gesprek voeren is een kunst die iedereen kan leren. In dit blog deel ik belangrijke inzichten en praktische tips die je direct kunt toepassen. De basis: wat is een dialoog? Een dialoog is de meest positieve vorm van een gesprek. Voor een  geslaagde dialoog zijn vier belangrijke voorwaarden essentieel. 1. Evenwaardigheid tussen gesprekspartners Niemand weet het bij voorbaat beter Meerdere gezichtspunten zijn mogelijk Er is geen sprake van winnen of verliezen Vermijd machtsstrijd 2. Open luisteren Oordeel niet over elkaar Geef ruimte aan andere meningen 3. Veilige sfeer creëren Iedereen moet zich vrij voelen om zijn mening te geven Ook afwijkende meningen zijn welkom 4. Ruimte voor emotie Gevoelens mogen gedeeld worden Benoem gevoelens wanneer ze relevant zijn De vier communicatieniveaus Tijdens een gesprek spelen verschillende niveaus tegelijk. Let op de volgende aspecten...
Lees verder »

De essentie van Houden Van

Afbeelding
Meer dan een gevoel De vraag of 'houden van' primair een gevoel is, raakt aan de kern van hoe we liefde begrijpen en ervaren. Hoewel velen liefde associëren met emoties als geluk, vreugde en verlangen, blijkt de werkelijkheid complexer en gelaagder te zijn. 'Houden van' manifesteert zich zowel als gevoel én als bewuste handeling. De etymologie van het woord, afgeleid van 'hoeden', wijst al op de actieve component: beschermen, zorgen voor, en verantwoordelijkheid nemen voor het welzijn van de ander. Het is een bewuste keuze die we maken en cultiveren, eerder dan iets wat ons simpelweg overkomt. Een belangrijk inzicht is dat gevoelens per definitie tijdelijk zijn. Alle emoties die we ervaren in liefde - of ze nu positief of negatief zijn - zijn afgeleiden van liefde, maar vormen niet de essentie ervan. Dit besef kan bevrijdend werken; het verlost ons van de kramp om voortdurend bepaalde gevoelens te willen vasthouden. We kunnen genieten van de emoties die liefde o...
Lees verder »

Het wezen van Ware Liefde

Afbeelding
Een verkenning van de balans Ware liefde is een complex en veelzijdig fenomeen dat verder reikt dan oppervlakkige verliefdheid of romantische aantrekkingskracht. Het is een fundamentele staat van zijn die ons verbindt met alles en iedereen, en manifesteert zich in verschillende vormen en gradaties van intimiteit. In stabiele relaties zien we vaak een natuurlijke balans tussen partners. Hoewel het gezegde luidt dat uitersten elkaar aantrekken, blijkt 'soort zoekt soort' een betrouwbaarder fundament voor duurzame liefde. Partners delen meestal vergelijkbare niveaus van opleiding, inkomen en andere levensaspecten. Deze wederkerigheid is essentieel - om liefde te kunnen herkennen, moet men eerst in staat zijn deze zelf te geven. Is er maar één ware? Meer over echte liefde Een belangrijk inzicht is dat ware liefde niet beperkt is tot één persoon of één levensfase. Het idee dat er slechts één 'ware' bestaat die voor eeuwig bij ons moet blijven, is een romantische misvatting. ...
Lees verder »

Wat is zelfrealisatie of verlichting?

Afbeelding
Een verkenning van het Onbeschrijfelijke  Zelfrealisatie en verlichting zijn spirituele concepten die een bijzondere staat van bewustzijn beschrijven, waarin men zich bewust wordt van de eigen ware aard. Hoewel deze begrippen hun wortels hebben in oosterse tradities zoals het hindoeïsme en boeddhisme, reikt hun relevantie verder dan specifieke religieuze kaders. Een fundamenteel inzicht is dat er niet zoiets bestaat als 'een verlicht persoon' - dit is een inherente tegenstrijdigheid. Verlichting is eerder de erkenning dat men de open ruimte is waarin alles komt en gaat. Het is bewustzijn zijn, en niemand kan bewustzijn claimen of bezitten. Hoewel verlichting bestaat als fenomeen, is het idee van 'de verlichte persoon' een illusie. De paradox van zelfrealisatie ligt in het besef dat er geen persoonlijk zelf te ervaren valt. Het bewustzijn waarin wij verschijnen is altijd al verlicht; het is een innerlijk weten. Een belangrijk kenmerk van deze staat is wat de diamantsoe...
Lees verder »