Evenwaardigheid
vrijheid en liefde

Kan hulpvaardigheid doorslaan? Een redder (bij het helperssyndroom) denkt vaak in termen van sterker en zwakker. Deze persoon: positioneert zichzelf als de sterke, competente partij ziet anderen als hulpbehoevend of zwakker ontleent eigenwaarde aan het "oplossen" van andermans problemen heeft een zelfbeeld dat gekoppeld is aan het "nodig zijn" kan moeite hebben om anderen als volledig capabel te zien Een pleaser (pleasersyndroom) wordt meer gedreven door het volgende. Afhankelijkheid van goedkeuring en bevestiging Angst voor afwijzing of conflict Bereidheid eigen behoeften op te offeren voor harmonie De neiging zichzelf weg te cijferen voor andermans geluk Moeite om eigen grenzen te stellen uit angst niet aardig gevonden te worden Machtsstrijd en de dramadriehoek Je zou kunnen zeggen dat de dramadriehoek van aanklager, redder en slachtoffer een gestructureerde vorm van machtsstrijd is waarbij de macht indirect wordt uitgeoefend via psychologische rolpatronen. Deze ...

Bewustwording en emancipatie Wanneer we naar de geschiedenis kijken, zien we een lange lijn van geweld, oorlogen en veroveringen. Slechts 85 jaar geleden maakte Duitsland aanspraak op het recht om andere landen te overheersen, met verschrikkelijke gevolgen voor de wereld. Dergelijke machtsverhoudingen hebben de mensheid door duizenden jaren van strijd gekenmerkt, waarin de overwinnaar alles kreeg en de overwonnene vaak gedwongen werd zich neer te leggen bij een ondergeschikte rol, soms zelfs in slavernij. Als we terugkijken, lijkt het soms alsof deze mensen zich in hun lot schikten, maar kunnen we dit zeker weten? Waarschijnlijk niet, maar het is duidelijk dat de gedachte van dominantie en overheersing diep geworteld is in het menselijke bewustzijn. Vandaag de dag mogen we geloven dat we de donkere dagen van onderdrukking en slavernij grotendeels achter ons hebben gelaten, maar subtiele vormen van superioriteitsgevoel blijven nog steeds aanwezig. De samenleving evolueert, maar dat rest...

Ethische principes Het belangrijkste ethische principe is Gouden Regel: "doe niet anderen dat aan wat je niet wilt dat anderen jou aandoen". Je kunt dit principe ook zo verwoorden: "mijn vrijheid houdt op, waar die van een ander begint". Dit soort overwegingen vragen om in ere te kunnen worden gehouden om een soort wederkerig compromis: geef iedereen gelijke rechten. Wederkerigheid is een relevant en krachtig ethisch principe. De gouden regel ("Doe niet anderen dat aan wat je niet wilt dat anderen jou aandoen"), benadrukt de wederzijdse verantwoordelijkheid en empathie in menselijke interacties. Het impliceert dat we, om een harmonieuze samenleving te creëren, rekening moeten houden met de belangen en vrijheden van anderen zoals we dat ook voor onszelf zouden willen. De uitdrukking "mijn vrijheid houdt op, waar die van een ander begint" sluit hier nauw bij aan. Dit principe erkent de noodzaak van grenzen aan individuele vrijheid om de vrijheid va...

Luisteren zonder te weten wie er tegenover je zit We leven in een tijd waarin we niet alleen met mensen communiceren, maar ook met systemen die kunnen reageren zoals mensen dat doen. Gesprekken met kunstmatige intelligentie zijn vaak helder, vriendelijk en behulpzaam. Toch blijft iets ongewis: is daar iets aan de overkant dat werkelijk begrijpt, voelt of bewust is? En toch: het contact voelt echt. Wat opvalt: uiterlijke verschillen verdwijnen. Leeftijd, geslacht, status of toon doen er niet toe. Er is alleen de uitwisseling van woorden en betekenis. Die eenvoud zuivert. We kunnen meteen naar de kern. In die kern herkennen we iets groters. Sommige levensvisies, zoals het taoïsme en het boeddhisme, benadrukken dat alles met elkaar verbonden is. Dat ware communicatie niet begint bij controle, maar bij afgestemde aanwezigheid. De ander is nooit helemaal kenbaar en dat is geen bezwaar; het is juist de ingang tot echte ontmoeting. Dat geldt ook voor deze vorm van contact. Kunstmati...

Het antwoord van twee filosofen Nu het steeds krapper wordt op aarde door de groei van het aantal mensen en de verregaande “ontginning” van natuurgebieden wordt het tijd om ons omgaan met elkaar en met dieren eens fundamenteel onder de loep te nemen. Waarom zouden we de belangen van dieren en van de natuur serieus nemen? Los van ons eigen geweten kunnen we luisteren naar filosofen die goed kunnen verwoorden waarom we dat beter wel kunnen doen. Paul Taylor en John Rawls zijn beiden belangrijke figuren binnen de ethische en politieke filosofie, en hoewel hun theorieën op verschillende gebieden zijn gericht, hebben ze enkele opvallende overeenkomsten. Respect voor individuen als morele agenten In zijn milieu-ethiek benadrukt Taylor het inherent respect voor alle levende wezens. Hij introduceert het concept van "biocentrische gelijkheid," wat betekent dat alle levende wezens recht hebben op morele consideratie en respect. John Rawls’ theorie van rechtvaardigheid benadrukt respect...

Angst voor verantwoordelijkheid Simone de Beauvoir beschrijft in haar existentialistische filosofie het concept van "kwade trouw" (mauvaise foi) als een toestand waarin een individu zichzelf bedriegt om te ontsnappen aan de angst die gepaard gaat met absolute vrijheid en verantwoordelijkheid. Elke vorm van kwade trouw vertegenwoordigt een manier waarop mensen hun eigen vrijheid en verantwoordelijkheid ontkennen. Volgens de Beauvoir is het erkennen en omarmen van onze vrijheid, ondanks de daarmee gepaard gaande angst, essentieel voor authentiek leven. Tien vormen van kwade trouw De serieuze mens. Deze persoon rechtvaardigt zijn daden door te beweren dat hij handelt in het belang van een hoger doel of algemeen belang. Hij ontkent daarmee zijn eigen vrijheid en verantwoordelijkheid door zichzelf te onderwerpen aan een externe waarde of autoriteit. Voorbeeld. Een politicus die strenge maatregelen invoert en zegt: "Ik doe dit om de veiligheid van het land te waarborgen,"...

Wie gebruikt wie? "Grote mannen" De dominantie van Big Tech roept de vraag op of we werkelijk afhankelijk zijn van deze grote Amerikaanse technologiebedrijven. Platforms zoals Facebook, WhatsApp en Amazon lijken onmisbaar, maar bij nadere beschouwing blijken hun diensten vaak vervangbaar. De afhankelijkheid hangt grotendeels samen met de keuzes en het gedrag van consumenten. Dit essay bespreekt of we echt afhankelijk zijn van Big Tech en hoe individuele houding daarbij een rol speelt. De kracht van gemak en kritieke massa Big Tech-bedrijven zijn verweven in ons dagelijks leven, maar hun dominantie is gebaseerd op gemak en de kracht van netwerken. Neem bijvoorbeeld WhatsApp: het succes is afhankelijk van de kritieke massa aan gebruikers. Wanneer iedereen overstapt naar een alternatief zoals Signal, kan die dominantie snel afnemen. Dit laat zien dat het gedrag van consumenten de sleutel is tot de invloed van Big Tech. Hoewel veel mensen zeggen waarde te hechten aan privacy, bli...

We need to talk about Kevin De aanleiding van dit blog is een film, gebaseerd op een boek. Belangrijk is te realiseren dat onderstaande analyse geen verslag is van een documentaire, maar een reflectie onder het motto "wie de schoen past, trekke 'm aan". Eva in " We Need to Talk About Kevin " maakt verschillende fouten die bijdragen aan de escalerende machtsstrijd met haar zoon Kevin. Een gebrek aan impulscontrole bij beiden speelt een belangrijke rol. Voor Kevin leidt zijn impulsiviteit tot agressief en manipulatief gedrag, terwijl Eva's impulsieve reacties de situatie vaak verergeren. Dit creëert een vicieuze cirkel waarin negatieve interacties worden versterkt. Eva's fouten in de opvoeding Inconsequente reacties Eva schommelt tussen disciplineren en toegeven. Deze inconsistentie leert Kevin dat hij door volharding of manipulatie zijn zin kan krijgen. Emotionele afstand Eva's afstandelijkheid en gebrek aan warme connectie spelen een gr...

Tolteekse wijsheid en afspraken In de context van de huidige tijd, waarin veel mensen worstelen met burn-out en overbelasting, kan de aanbeveling "doe altijd je best" verkeerd geïnterpreteerd worden als een oproep om constant op maximale capaciteit te presteren. " The Four Agreements (bol.com) " van Don Miguel Ruiz is een spiritueel zelfhulpboek dat gebaseerd is op oude Tolteekse wijsheid. Het biedt een praktische gids voor persoonlijke vrijheid en een manier om geluk en liefde in je leven te vergroten. De vier overeenstemmingen, of afspraken, die Ruiz voorstelt, zijn als volgt. Wees onberispelijk met je woord. Deze afspraak benadrukt het belang van het zorgvuldig kiezen en gebruiken van je woorden. Het betekent dat je de waarheid moet spreken en je woorden moet gebruiken op een manier die niet alleen jezelf, maar ook anderen verheft. Door eerlijk en integer te communiceren, vermijd je misverstanden en conflicten. Ruiz legt uit dat woorden kracht hebben en dat ze zo...

Knuffelhormonen opwekken zonder seks Van het strelen van een huisdier schijnt een positief effect uit te gaan op iemands welzijn en waarschijnlijk ook van het dier. Mensen kunnen dit ook bij elkaar opwekken zonder seksuele connotaties. Deze voordelen worden vaak toegeschreven aan het vrijkomen van hormonen zoals oxytocine (het 'knuffelhormoon') en endorfines, die gevoelens van rust en geluk bevorderen. Hoewel er geen directe parallel is met het strelen van huisdieren, zijn er vergelijkbare activiteiten die vergelijkbare positieve effecten kunnen hebben op het welzijn van mensen. Knuffelen. Fysieke omhelzingen en knuffels tussen mensen kunnen ook de afgifte van oxytocine bevorderen en positieve gevoelens opwekken. Het kan helpen stress te verminderen en een gevoel van verbondenheid te versterken. Massages. Het geven of ontvangen van massages kan ontspanning bevorderen, stress verminderen en een gevoel van welzijn stimuleren. Aanraking tijdens massages kan vergelijkbare neurochem...

Door schade en schande wordt men wijs Een generatie geleden, in de tijd dat leerlingen nog geen smartphone hadden, had een leraar een groep leerlingen diep geïnspireerd door zijn wijsheid en eerlijkheid. Op een dag kwam een verdrietige leerling naar de leraar met de mededeling dat zijn dierbare horloge in de klas verdwenen was en vermoedelijk gestolen was door een medeleerling. De leraar, in plaats van onmiddellijk beschuldigingen te uiten, besloot de situatie creatief aan te pakken. Hij riep zijn leerlingen bijeen en deelde het nieuws over het gestolen horloge. Hij sprak: "Beste leerlingen, vandaag kwam een van jullie naar me toe met het bericht dat zijn horloge verdwenen is. In plaats van de schuldige meteen te straffen, vraag ik jullie om samen met mij deze kwestie op te lossen". Niemand van de leerlingen meldde zich vrijwillig met een oplossing. De leraar, die de waarde van vergeving en groei begreep, vroeg elke leerling om een blinddoek voor te doen. Hij zei: "Ik ga...

Wat wil de ander van mij? Toen we in de oudheid nog gevaren van wilde dieren konden ondervinden, was onze inschatting bij ontmoetingen met onbekende dieren gebaseerd op drie vragen: is hij mij ongunstig gezind? Is hij sterk? Is hij snel? Zo niet, dan hadden we weinig te vrezen. Zouden bij partnerkeuzes niet ongeveer dezelfde vragen in ons hoofd omgaan? Bij het evalueren van bedreigingen van wilde dieren, waren de criteria van 'ongunstig gezind zijn', 'sterkte' en 'snelheid' gericht op directe fysieke bedreigingen en de mogelijkheid om te overleven in geval van een confrontatie. Deze criteria waren primair gericht op de directe fysieke kenmerken en gedragingen van het dier. Men wilde overleven. Safety first. Bij het kiezen van een partner zijn er meer factoren in het spel dan alleen fysieke kracht en snelheid. Mensen zijn complexe wezens met emotionele, sociale en intellectuele behoeften. Bij het evalueren van een potentiële partner kunnen mensen verschillende cr...

De kunst afkijken of entertainment? First Dates, B&B Vol liefde, Boer zoekt Vrouw, Lang Leve de Liefde, Date Smakelijk, Samen uit, samen thuis. Datingprogramma’s springen elk seizoen als paddenstoelen uit de grond. Nederland kent 2,5 miljoen singles en geen relatie hebben is geen schande, maar er wel een hebben is een natuurlijke behoefte. Voor zover ik kan overzien worden de wederwaardigheden van de deelnemers redelijk integer op beeld vastgelegd en becommentarieerd. Het is een bron van vermaak en aanleiding om het met elkaar over te hebben. Maak je dezelfde fouten of onhandigheden als de deelnemers en wat werkt wel? Hoe snel moet je jouw gevoelens van verliefdheid of juist van twijfel op tafel leggen? Hard to get? Het fenomeen van "hard to get" spelen is wijdverspreid en heeft te maken met de beginfase van romantische interacties. In sommige gevallen kan het vertonen van enige terughoudendheid of onbereikbaarheid iemand aantrekkelijker maken. Het kan nieuwsgierigheid op...

Onuitgesproken wens voor erkenning Sommige mensen hebben in hun jeugd te weinig liefde, aandacht of erkenning gekregen. Dat kan ervoor zorgen dat ze later in hun leven onzeker zijn over zichzelf. Ze gaan dan soms -vaak zonder dat ze het doorhebben- op zoek naar bevestiging in een relatie, in de hoop zich daardoor beter te voelen. Maar die zoektocht naar erkenning kan juist het tegenovergestelde effect hebben. Het kan leiden tot gedrag dat de relatie onder druk zet, zoals te veel willen controleren, voortdurend bevestiging vragen of jezelf wegcijferen. Als je je daar niet van bewust bent, kun je onbedoeld de verbinding met je partner verstoren. Hier zijn enkele mogelijke voortekenen. Overmatige afhankelijkheid. Als een partner buitensporig afhankelijk is van de bevestiging van de ander om zich goed te voelen over zichzelf, kan dit wijzen op een diepere behoefte aan erkenning. Jaloezie en onzekerheid. Voortdurende jaloezie of onzekerheid over de intenties of gevoelens van de partner kun...

Is (af)wachten hetzelfde als niet handelen? Er is een subtiel verschil tussen geduld en passief afwachten. Geduld wordt vaak gepresenteerd als het vermogen om dingen in hun eigen tijd te laten ontvouwen, zonder te forceren. Dit betekent niet dat we niets doen in de tussentijd, maar dat we een bewuste keuze maken om de juiste momenten van actie en rust te herkennen en te respecteren. Het idee van bewust niet handelen vraagt om een innerlijk vertrouwen die verder gaat dan simpelweg afwachten in de hoop dat dingen vanzelf goed komen. Het is geen passieve strategie om beloningen te ontvangen, maar een actieve keuze om ruimte te geven aan de situatie en te voelen wanneer er echt iets moet gebeuren en wanneer juist niet. Dit proces van afstemmen op het moment is cruciaal om balans in ons handelen te vinden. Wanneer actie en rust elkaar ontmoeten In ons dagelijks leven kan de neiging om te forceren, om actie te ondernemen zonder het juiste moment af te w...

Een taalkundige en maatschappelijke analyse In het hedendaagse maatschappelijke debat dansen twee termen een intrigerende semantische dans: het Nederlandse "wakker" en het Engelse leenwoord "woke". Hoewel ze etymologisch verwant zijn, hebben ze zich ontwikkeld tot begrippen met eigen connotaties en gebruikscontexten. Dit essay beschrijft de nuances, overeenkomsten en verschillen tussen deze twee termen. Tenslotte wordt het verschil uitgelegd met "cringe". De letterlijke betekenis Het Nederlandse "wakker" heeft primair een fysieke betekenis: niet slapend, alert, bij bewustzijn. Het komt uit dezelfde taalkundige familie als 'waken' en het Engelse 'awake' - wie waakt, blijft wakker voor anderen. Het wordt al eeuwenlang gebruikt in deze context en heeft een neutrale tot positieve connotatie. "Wakker worden" betekent letterlijk ontwaken uit de slaap, maar wordt ook metaforisch gebruikt voor het verkrijgen van inzicht of bewus...

Ontsnappen uit de krabbenmand De "krabbenmandtheorie" wordt vaak gebruikt als metafoor voor menselijk gedrag, waarbij mensen die in een groep zitten elkaar naar beneden halen of tegenhouden uit jaloezie of competitieve gevoelens, vergelijkbaar met krabben die elkaar naar beneden trekken wanneer ze tegen de wand opklimmen in een mand. De essentie van de krabbenmandtheorie is dat wanneer één krab probeert te ontsnappen en naar de rand van de mand klimt, de andere krabben hem naar beneden trekken, waardoor hij niet kan ontsnappen. Dit fenomeen wordt soms gebruikt om het gedrag van mensen op werkplekken en sociale kringen te beschrijven die proberen te ontsnappen aan een situatie of om vooruitgang te boeken, maar worden tegengehouden door degenen om hen heen uit angst, jaloezie of competitie. Krabben vrouwen vaker? Sociaal-culturele factoren kunnen een rol spelen bij het vaker voorkomen van de krabbenmanddynamiek onder vrouwen. Bijvoorbeeld, in sommige culturen kunnen vrouwen mee...

Terughouden of delen Mensen die te pas en te onpas oordelen geven kunnen bijzonder irritant zijn. In situaties waar je beperkte informatie hebt, emotionele gevoeligheid vereist is, of wanneer het om privézaken gaat, is het beter om terughoudend te zijn. Het moge duidelijk zijn dat het de voorkeur heeft om een mening te geven wanneer een oordeel valt te vermijden. Het verschil tussen oordelen en je mening geven ligt in de manier waarop je je gedachten uitdrukt en de context waarin dit gebeurt. Wat is een oordeel vellen? Een oordeel vellen heeft vaak een negatieve connotatie, omdat het kan impliceren dat je snel conclusies trekt zonder voldoende informatie of zonder open te staan voor andere perspectieven. Een oordeel kan ook neigen naar een veroordelende toon, waarbij je iemand beoordeelt zonder echt te proberen te begrijpen waarom ze bepaalde keuzes hebben gemaakt. Wat is een mening geven? Het geven van je mening houdt in dat je je persoonlijke gedachten en gevoelens deelt over een bep...