Evenwaardigheid
vrijheid en liefde

Liefde begint waar aanwezigheid stil wordt Zoals Thich Nhat Hanh in Ware liefde  schrijft: “We moeten volledig aanwezig zijn in ons leven, in het huidige moment”. Liefde stroomt juist daar waar we aanwezig zijn zonder oordeel, zonder bezit, zonder verwachting. Liefde stroomt Niet omdat wij dat willen, maar omdat zij haar eigen weg zoekt. Soms zacht, als een beek die zich voegt naar het landschap dat haar ontvangt. Soms krachtig, als leven dat zijn vorm vindt waar ruimte is. De mens kan die stroom niet maken, alleen toestaan of blokkeren. Zodra er een gerichtheid is op uitkomst, is de stroom niet meer vrij. Dan wordt liefde een middel tot iets anders: waardering, erkenning, veiligheid. Ze lijkt te bewegen, maar verliest haar bron. Liefde stroomt zolang we haar niet willen bezitten of bewijzen. Erich Fromm noemde liefde een actieve kracht die voortkomt uit innerlijke vrijheid. Wie bemint om bevestigd te worden, maakt van liefde een ruilmiddel. Alleen wie zichzelf kent, k...

Eenvoudig van aard, maar moeilijk te doorzien De manier waarop we met dieren omgaan, is een spiegel van hoe we met elkaar omgaan. Onze houding tegenover andere levende wezens onthult onze diepere opvattingen over vrijheid, respect en rechtvaardigheid. Willen we werkelijk vooruitgang boeken in het samenleven, dan moeten we begrijpen dat emancipatie van dieren en mensen onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Zodra wij zeggen dat dieren ‘intrinsieke waarde’ hebben, lijkt het alsof we iets toevoegen aan hun bestaan, maar in werkelijkheid nemen we het opnieuw over. We blijven spreken over hen in plaats van naast hen. Zelfs de taal van waarden kan, hoe goedbedoeld ook, een herhaling zijn van de oude hiërarchie waarin de mens de maat van alle dingen blijft. Wat werkelijk nodig is, is dat we onze positie als beoordelaar loslaten. Niet om ons terug te trekken, maar om ruimte te maken voor de ander, niet op grond van wat wij erin herkennen, maar omdat die ander er gewoon is . In elke e...

In het tempo van vertrouwen Liefde vraagt tijd. Niet per se veel tijd in minuten of uren, maar tijd in aandacht, in openheid, in het toestaan van geleidelijkheid. Wat vroeger ‘verkering’ heette, was een periode waarin twee mensen stapsgewijs verkenden of ze bij elkaar pasten. Geen haast, geen verplichting. Die traagheid was geen teken van terughoudendheid, maar van zorgvuldigheid. Jezelf geven is nu eenmaal iets anders dan jezelf verliezen. In onze tijd is de omgang tussen mensen sterk veranderd. De seksuele revolutie en de emancipatie hebben deuren geopend, maar ook nieuwe onzekerheden gebracht. Waar vroeger rollen en verwachtingen vaak vastlagen, moeten geliefden nu samen uitvinden wat gelijkwaardigheid betekent. Dat is een vooruitgang, maar ook een opgave. De ruimte die we gewonnen hebben, vraagt om nieuwe vormen van afstemmen. Echte liefde hoeft geen voorwaarden te stellen om ruimte te bieden. Zij groeit juist in de wederkerigheid van vertrouwen. In het verlangen om elkaar te z...

Liefde in de etalage Wie meerdere afleveringen van B&B vol liefde heeft gezien, merkt al snel dat het programma meer is dan een zoektocht naar romantiek. Het is een knap geregisseerde mix van slow-tv, reality drama en taalkundige spitsvondigheden. Achter het ogenschijnlijke streven naar liefde ligt een andere dynamiek: een vorm van amusement waarin het verlangen van de B&B-eigenaren zelden helder wordt uitgesproken. De deelnemers, stuk voor stuk B&B-houders in het buitenland, stellen hun huis én hun hart open voor een reeks logés die via een korte videopitch geselecteerd zijn. Die pitch is hun visitekaartje: een ultrakorte eerste indruk die vooral op uiterlijk en presentatie wordt beoordeeld. Dat is begrijpelijk in een beeldcultuur waar het oog regeert, maar het legt meteen een lastige spanning bloot. Want wat volgt, is geen echte kennismaking, maar een meervoudige datingvariant in een context die toch vooral uitstraalt: “er kan er maar één de ware zijn”. Juist daari...

Over eenheid en stille oorsprong van verbondenheid We zeggen vaak: liefde verbindt . Maar wat als liefde niet verbindt , maar simpelweg is waar het gevoel van afgescheidenheid wegvalt? In deze tekst wordt liefde niet als gevoel of verlangen beschreven, maar als uitdrukking van het gewaarzijn zelf, dat nergens eindigt en niemand uitsluit.   Liefde wordt vaak verward met iets dat komt en gaat. Een gevoel, een band, een klik, een verlangen. Maar wat gebeurt er als je alles even laat voor wat het is en alleen maar merkt wat er altijd al onder lag? De stilte onder het zoeken. De rust onder de drang. De ruimte waarin jij en de ander verschijnen. Wat je daar aantreft, heeft geen naam, geen doel, geen richting. Maar het is voelbaar. Als openheid. Als een bodemloze rust. Als gewaarzijn dat niets afwijst. Dat is liefde. Niet als gevoel, maar als grond. Niet als beweging naar de ander toe, maar als het zien dat er geen ander is. In die liefde hoef je niets te doen. Je...

Over de zin en de timing van "ik hou van jou" "Ik hou van jou" klinkt als de meest vanzelfsprekende liefdesverklaring, maar de betekenis ervan hangt sterk af van het moment en de intentie waarmee het wordt uitgesproken. In dit blog lees je waarom er bij deze woorden niet alleen een verantwoordelijkheid ligt bij degene die ze zegt, maar ook bij degene die ze ontvangt. Want wie "ik hou van jou" zegt, zegt méér dan drie woorden en wie ze hoort, mag zich afvragen: waarom nu, en wat betekent het eigenlijk? De woorden "ik hou van jou" worden vaak gezien als het hoogtepunt van een liefdesverklaring. Ze worden uitgesproken op momenten van kwetsbaarheid, verbinding of diepe ontroering. We associëren ze met romantiek, vertrouwen en het verlangen om samen te zijn. Maar partners zijn niet altijd zuiver in hun uitingen van liefde. Soms worden juist deze woorden gebruikt op momenten van crisis, niet om te geven, maar om vast te houden. Wanneer een r...

Thuiskomen in de dragende leegte Er zijn momenten waarop je voelt: ik ben mezelf kwijtgeraakt . Niet dramatisch, maar stil, als een sluier die tussen jou en je ervaring is gaan hangen. Je leeft je leven, doet wat nodig is, hebt misschien zelfs succes of verbinding, maar iets essentieels lijkt afwezig. Niet verloren, maar vergeten. In de benadering van A.H. Almaas is dit geen fout, maar een uitnodiging. Thuiskomen is geen terugval in het oude, maar een doorbraak naar wat werkelijk van jou is: je wezenlijke aard, de levende substantie van wie je bent. Niet in de vorm van een zelfbeeld, maar als directe, tastbare ervaring. Kwaliteiten zoals kracht, zachtheid, stilte, liefde, helderheid: niet als eigenschappen van de persoonlijkheid, maar als aspecten van je innerlijke realiteit. Substantie is in die zin geen abstract begrip. Het is voelbaar. Wanneer je thuiskomt in jezelf, ervaar je aanwezigheid met dichtheid, met betekenis, met smaak. Niet als iets dat je doet, maar als iets dat ...

Hoe liefde en vrijheid kunnen samengaan Spinoza’s filosofie, beschreven in zijn werk Ethica , biedt een diepgaande en praktische kijk op de rol van liefde in intermenselijke relaties. Hoewel zijn concept van amor Dei intellectualis –de intellectuele liefde voor God– vaak centraal staat in zijn denken, reikt zijn visie verder en omvat het inzichten die direct toepasbaar zijn op menselijke interacties. Hij biedt een onderscheid tussen passionele en actieve liefde en benadrukt de rol van vrijheid, begrip en harmonie binnen relaties. Liefde als een passie versus liefde als actie Spinoza maakt een helder onderscheid tussen passies, emoties die ons overkomen, en acties, emoties die voortkomen uit ons inzicht en onze rede. Liefde kan beide zijn. Als passie is liefde een reactie op een externe oorzaak. Dit betekent dat liefde ontstaat als een reactie op een specifieke persoon, situatie, of ervaring. Denk bijvoorbeeld aan verliefdheid: dit wordt vaak opgewekt door eigenschappen van een ander (...

Vrijheid, liefde en de stroom van genade Vrijheid en liefde worden vaak gezien als twee aparte begrippen, maar in hun diepste essentie zijn ze onlosmakelijk met elkaar verbonden. Liefde zonder vrijheid wordt beklemmend, terwijl vrijheid zonder liefde leeg blijft. De theoloog Karl Barth benadrukte dat ware vrijheid niet bestaat in absolute autonomie, maar in de bevrijding van de mens door God. Die vrijheid is geen zelfstandige keuze, maar een gave: een leven waarin de liefde van God door ons heen stroomt. Vrijheid als genade Liefde en vrijheid In de moderne samenleving wordt vrijheid vaak opgevat als de afwezigheid van beperkingen. Maar Barth laat zien dat ware vrijheid niet ligt in het doen van wat men wil, maar in het ontvangen van genade. Vrijheid is niet iets wat men zichzelf kan toekennen, maar iets wat men ontvangt door de verbinding met God. Dit betekent dat vrijheid en liefde pas echt levend worden wanneer ze verbonden zijn in een groter geheel. Genade is hierin cruciaal. Het is...

De kunst afkijken of entertainment? First Dates, B&B Vol liefde, Boer zoekt Vrouw, Lang Leve de Liefde, Date Smakelijk, Samen uit, samen thuis. Datingprogramma’s springen elk seizoen als paddenstoelen uit de grond. Nederland kent 2,5 miljoen singles en geen relatie hebben is geen schande, maar er wel een hebben is een natuurlijke behoefte. Voor zover ik kan overzien worden de wederwaardigheden van de deelnemers redelijk integer op beeld vastgelegd en becommentarieerd. Het is een bron van vermaak en aanleiding om het met elkaar over te hebben. Maak je dezelfde fouten of onhandigheden als de deelnemers en wat werkt wel? Hoe snel moet je jouw gevoelens van verliefdheid of juist van twijfel op tafel leggen? Hard to get? Het fenomeen van "hard to get" spelen is wijdverspreid en heeft te maken met de beginfase van romantische interacties. In sommige gevallen kan het vertonen van enige terughoudendheid of onbereikbaarheid iemand aantrekkelijker maken. Het kan nieuwsgierigheid op...

Zelfonderzoek Het is een vraag die mensen zich dagelijks stellen. Sommigen zelfs voortdurend. Wie de vraag aan Google stelt krijgt als eerste advertenties voor kinderboeken. Is het een onnozele vraag, alleen voor kinderen? Zou het een teken zijn van onvolwassenheid om jezelf zo’n simpele vraag te stellen? Natuurlijk niet, maar waarom houdt het zoeken naar een eenduidig antwoord ons dan zo vaak uit de slaap, die we zo nodig hebben? Het is duidelijk dat je jezelf eindeloos vragen kunt stellen. In dit essay daarom zo snel mogelijk antwoorden. Één van de meest bruikbare antwoorden, die voor velen een onverwachte, maar leerzame eyeopener kan zijn, is dat gevoelens elkaar kunnen afdekken. En dat kunnen er meer dan twee zijn. Wie het gevoel heeft dat hij niet bij zijn gevoel kan komen, maar dat er wel iets is, zou zichzelf vragen kunnen stellen. Dat zelfonderzoek kun je goed doen of halfslachtig. Je wordt soms niet zoveel wijzer wanneer je jezelf afvraagt “wat maakt dat ik mij onprettig voel?...

Wat kunnen mannen en vrouwen van elkaar leren? Meer van Lisette Thooft Er zijn parallellen te trekken tussen het ontstaan en samengaan van materie na de Big Bang en van het samengaan van cellen na het ontstaan van leven en de ontwikkeling van neurale netwerken in ons hoofd. Alles begint ten diepste als een abstracte potentialiteit. In een mensenleven voltrekt zich dat binnen een jaar of 70, op de schaal van het heelal neemt het miljarden jaren en eindigt het niet. Die relatie wordt verbeeld in deze video (we zijn allemaal één). Uit de abstracte potentialiteit van leven in het algemeen en van de individuele mens kunnen ook concepten als vrijheid of liefde en andere zielskwaliteiten tot ontwikkeling komen. Mythologe Lisette Thooft geeft in haar vele boeken over spiritualiteit en emancipatie weer hoe zij die ontwikkeling ziet in het verleden en in de toekomst. Zij heeft zichzelf ontworsteld uit een jeugd met seksueel misbruik en zich ontpopt als een sekseneutrale voorvechtster van geli...

Zoek niet te hard naar de ware Humor of eerlijk? Wie denkt dat hij zijn best moet doen om de ware liefde te veroveren heeft een punt, een gevaarlijk punt. Want te hard proberen kon weleens averechts werken. Niet alleen de ander kan denken “wat een uitslover”, ook jij kan moe van jezelf worden en de kans van jouw leven laten lopen. Je kent mogelijk van tv het beeld van The Fonz. Hij blijft onder alle omstandigheden cool. Zelfverzekerd zijn is belangrijk, maar te verzekerd over jezelf zijn, is over the top. TV-series en sprookjes houden ons een spiegel voor. Het gaat er niet om jezelf te verkopen maar om jezelf te laten zien en er is geen enkele reden om met je slechtste kant te beginnen. Timing, verleiden en veroveren en niet te hoog grijpen, het is niet iedereen gegeven om dit meteen goed te doen wanneer je denkt de ware op het spoor te zijn. Wie het allemaal te lastig vindt om de eerste stap te doen en het gemakkelijker lijkt om het aan een koppelaar over te laten kan zich inschrijven...

Efficiënt zoeken naar een partner? Humor of eerlijk? Niemand kan de hele populatie van potentiële kandidaten afwerken en serieus onderzoeken. Dat zou vele levensvragen. Sofie van den Enk gaat in het TV-programma Eureka op zoek naar wiskundige antwoorden op lastige vragen. Bijgestaan door wiskundige Ionica Smeets beantwoordt ze de vraag: Hoe vind ik de ideale partner? Hun advies komt daar op neer dat je in een beperkte periode onderzoek doet naar hoe partners je bevallen en vervolgens kies je iemand die beter is dan de voorgaande. Op basis van Peter Todd komen ze op het aantal van 12 te onderzoeken partners. Iedere puberteit duurt lang genoeg om dit aantal te onderzoeken, zou je normaal gesproken mogen verwachten. Belangrijk is om te realiseren dat je eigenlijk niet op zoek zou moeten gaan naar de ware, maar naar iemand die je goed genoeg vindt en dat je vervolgens bij die keuze blijft. Om te zorgen dat de relatie met degene die je kiest goed blijft, moet je elkaar kunnen vertrouwen...

Geluk en relatie In de aanloop van Valentijnsdag schrijft Lisa Bontenbal in de Wetenschapsbijlage van de Volkskrant over de mythe dat stelletjes gelukkiger zijn dan vrijgezellen. Onderzoeken suggereren dat het huwelijk of het aangaan van een relatie het beste is wat een mens kan overkomen. Zo zijn gehuwden gezonder, minder eenzaam en leven ze langer dan alleenstaanden. Mensen die een partner vinden waren voor die tijd al gelukkiger. De relatie tussen geluk en het hebben van een relatie werkt twee kanten op: zij die gezonder en gelukkiger zijn hebben een grotere kans om een partner te vinden en als gevolg daarvan zijn mensen met een partner een klein beetje gelukkiger dan mensen zonder partner. In die groep singles zitten namelijk ook mensen die nu eenmaal een kleinere kans hebben om een partner te vinden om redenen van schoonheid, karakter, (psychische) gezondheid en tekortkomingen die een relatie in de weg zitten. De boodschap is dat wanneer je nu niet gelukkig bent, je beter aan jeze...

We zijn in staat tot het trekken van veel parallellen. Sommige vormen lijken krachtig, maar zijn weinig doortimmerd. Discutabele spirituele "visionairs" bijvoorbeeld proberen hun theorie een natuurwetenschappelijke tintje en daarmee status te geven. Veel naïeve volgers horen in de kromtaal een klok luiden en zijn onverschillig waar de klepel hangt. Zo worden God, liefde en bewustzijn soms in één adem genoemd met onuitputtelijke energie, dichtheid en trillingen. Rationeel en logisch denken wordt genegeerd; gevoel en intuïtie daar gaat het om. God is almachtig en liefdevol, dus is liefde alles, dat soort logica of zelfs dooddoeners. Er zijn inderdaad veel mensen die blijven malen in hun hoofd met improductieve en depressief makende gedachten en de gevolgen van veel mentale stress is zichtbaar in het lichaam. Maar dat maakt een nuchter en gezond verstand nog niet overbodig. Verlicht worden is mooi, maar de aardappels moeten wel worden geschild. Wie God gelijkstelt aan liefd...

Een verkenning van de balans Ware liefde is een complex en veelzijdig fenomeen dat verder reikt dan oppervlakkige verliefdheid of romantische aantrekkingskracht. Het is een fundamentele staat van zijn die ons verbindt met alles en iedereen, en manifesteert zich in verschillende vormen en gradaties van intimiteit. In stabiele relaties zien we vaak een natuurlijke balans tussen partners. Hoewel het gezegde luidt dat uitersten elkaar aantrekken, blijkt 'soort zoekt soort' een betrouwbaarder fundament voor duurzame liefde. Partners delen meestal vergelijkbare niveaus van opleiding, inkomen en andere levensaspecten. Deze wederkerigheid is essentieel - om liefde te kunnen herkennen, moet men eerst in staat zijn deze zelf te geven. Is er maar één ware? Meer over echte liefde Een belangrijk inzicht is dat ware liefde niet beperkt is tot één persoon of één levensfase. Het idee dat er slechts één 'ware' bestaat die voor eeuwig bij ons moet blijven, is een romantische misvatting. ...