Evenwaardigheid
vrijheid en liefde

Over een stem uit de diepte en de ervaring die je niet kunt bestellen Een stem tijdens de ceremonie Filosoof en zenleraar André van der Braak vertelt in een interview in Trouw over een ayahuasca-ceremonie waarin hij een stem hoorde. Die zei: "Je moet meer liefhebben". Hij beschrijft het als iets dat in je bewustzijn opkomt terwijl het normaal onzichtbaar blijft, een kracht die met je in gesprek gaat. In zijn nieuwe boek Een stem uit de diepte onderzoekt hij hoe psychedelica toegang kunnen geven tot wat hij het heilige noemt. Ik twijfel niet aan wat hij hoorde. Ik twijfel evenmin aan zijn oprechtheid of aan zijn zorg over een tijd waarin veel mensen geen taal meer hebben voor wat groter is dan zijzelf. Wat me bezighoudt is een andere vraag: wat gebeurt er met zo'n ervaring als je de weg ernaartoe gaat regelen? Wat genade niet is Het woord genade gaat terug op het Latijnse gratia , waarin ons "gratis" nog doorklinkt: om niet. Genade verdien je niet, je...

Humor of genade? Er zijn momenten waarop de werkelijkheid zichzelf lijkt te overtreffen. Een gebeurtenis die zo perfect getimed is, zo absurd en tegelijk zo raak, dat geen romanschrijver haar geloofwaardig had durven verzinnen. Niet omdat ze onmogelijk is, maar juist omdat ze te mooi in elkaar zit. Het zijn vaak komische momenten. Niet omdat iemand een grap heeft bedacht, maar omdat de grap al besloten lijkt te liggen in de gebeurtenis zelf. De werkelijkheid lijkt even gevoel voor humor te hebben. Op zulke momenten zeggen mensen weleens: "Dat verzin je toch niet". En precies daarin schuilt iets merkwaardigs. We voelen intuïtief het verschil tussen wat gemaakt is en wat ons overkomt. Je kunt een komedie schrijven, een sitcom bedenken of een praktische grap tot in de kleinste details voorbereiden. Maar hoe knap ook, altijd blijft voelbaar dat er een maker achter zit. De timing verraadt de regisseur. Bij het toeval dat werkelijk raakt, ontbreekt die hand juist. Niemand denkt: da...

Over verlichting in gewone taal Ergens voel je een kloof tussen wie je denkt te zijn en wat je dieper ervaart. Alsof je een rol speelt die niet helemaal past. Verlichting is de naam voor het moment waarop die kloof verdwijnt. Niet omdat je iets bereikt hebt, maar omdat wegvalt wat er tussen jou en jezelf stond. Tegelijk verdwijnt ook de kloof tussen jou en de ander. In dit stuk probeer ik dat zonder vaktaal uit te leggen. Wat heb je eraan? Moet je er zelf voor werken of overkomt het je? En waar kun je onderweg in vastlopen? Wat verlichting niet is Verlichting is geen blijvende gelukzaligheid. Je wordt er geen bovenmens van. Je karakter blijft, net als verdriet, boosheid en twijfel. Het verschil is dat je er niet meer mee samenvalt. Je bent niet je boosheid. Er is boosheid, die je opmerkt. Het is ook geen beloning voor goed gedrag of voor jaren mediteren. Wie het zo ziet, maakt er een prestatie van. Juist dat houdt de kloof in stand. Wat heb je eraan? Ontspanning. Je hoeft ...

De cyclus van eenheid Er bestaat een patroon dat zich door alle lagen van het bestaan heen weeft: van het microscopische moment van conceptie tot de grootse verhalen van onze spirituele tradities. Het is de eeuwenoude dans van eenheid → scheiding → terugkeer . De biologische metafoor Het begint bij de conceptie: zaadcel en eicel versmelten tot één. In dat moment is er geen scheiding, alleen eenheid. De baby groeit in de baarmoeder, nog steeds verbonden, nog steeds één met de moeder. Dan volgen de scheidingen. Geboorte : de eerste grote loslating, de eerste adem alleen. Ego-ontwikkeling : het ontwaken van het "ik", het besef van gescheidenheid. Verliefdheid : de diepe drang om weer één te worden met een ander. Elk van deze momenten markeert een verdere individuatie, een diepere ervaring van afzondering. De rups en de vlinder Zoals de rups die een cocon weeft. Het dier kruipt over de aarde, zich al voedend met bladeren, gebonden aan het concrete, ...

Vrijheid, liefde en de stroom van genade Vrijheid en liefde worden vaak gezien als twee aparte begrippen, maar in hun diepste essentie zijn ze onlosmakelijk met elkaar verbonden. Liefde zonder vrijheid wordt beklemmend, terwijl vrijheid zonder liefde leeg blijft. De theoloog Karl Barth benadrukte dat ware vrijheid niet bestaat in absolute autonomie, maar in de bevrijding van de mens door God. Die vrijheid is geen zelfstandige keuze, maar een gave: een leven waarin de liefde van God door ons heen stroomt. Vrijheid als genade Liefde en vrijheid In de moderne samenleving wordt vrijheid vaak opgevat als de afwezigheid van beperkingen. Maar Barth laat zien dat ware vrijheid niet ligt in het doen van wat men wil, maar in het ontvangen van genade. Vrijheid is niet iets wat men zichzelf kan toekennen, maar iets wat men ontvangt door de verbinding met God. Dit betekent dat vrijheid en liefde pas echt levend worden wanneer ze verbonden zijn in een groter geheel. Genade is hierin cruciaal. Het is...

Zo boven, zo beneden Al millennia hopen mensen de gang van zaken in het ondermaanse vanuit projectie op de bovenwereld te duiden en zo mogelijk in hun voordeel toe te passen. Dat gold en geldt voor westerse en oosterse culturen. In dit artikel een vijftal begrippen uit de religie en spiritualiteit bij elkaar gelegd. Goddelijke genade, synchroniciteit en de drie Taoïstische schatten compassie, matigheid en bescheidenheid zijn allemaal concepten die nauw met elkaar verbonden kunnen zijn en elkaar kunnen versterken. Genade verwijst naar de onverdiende gunst, barmhartigheid en liefdevolle zorg van God of het universum. Compassie daarentegen verwijst naar het vermogen om mee te voelen en mededogen te hebben voor het lijden van anderen. Genade en compassie kunnen samenkomen in de manier waarop we anderen benaderen. Wanneer we genade ervaren, kunnen we ook geneigd zijn om compassie te tonen jegens anderen, om liefdevol en begripvol te zijn, en om anderen te steunen in moeilijke tijden. Synch...

Open en ontvankelijk zijn Dit artikel benadrukt het belang van openheid en ontvankelijkheid voor nieuwe ervaringen bij het ervaren van synchroniciteit. Filosofen zoals Heidegger, Sartre, Merleau-Ponty en Kant benadrukken dit als essentieel voor het ontdekken van diepere betekenissen en het vergroten van ons begrip van de wereld. Synchroniciteit, gedefinieerd als zinvol toeval, wordt waargenomen als ondersteuning voor degenen die zelfbewust hun eigen pad volgen, terwijl ze tegelijkertijd een evenwicht vinden tussen realiteitszin en de mystieke dimensie van het bestaan. Alle wezens zijn gelijkwaardig in hun vermogen om zin aan het leven te geven, zonder enige voorsprong of achterstand. Meditatie wordt genoemd als voorbeeld van een methode om inzicht te krijgen en te ervaren in de betekenis van toeval en evenwaardigheid, ongeacht geloofsovertuiging. Het is echter belangrijk op te merken dat synchroniciteit niet afgedwongen kan worden, spontaan kan optreden maar soms eerst niet wordt opgem...